Wycena wartości Spółki jest projektem, który powinien rozpoczynać się od zdefiniowania celu wyceny oraz jej kluczowych czynników budujących wartość spółki. Inaczej podchodzi się do wyceny, stosując metody majątkowe, inaczej - najczęściej wykorzystywane – metody dochodowe, a jeszcze inaczej, gdy zastosujemy metody porównawcze. Konkretne metody są wykorzystywane, ponieważ wymagają tego przepisy prawa, czy też wymogi rachunkowości, a inne metody stosuje się, gdy wycena jest związana z procesem transakcji sprzedaży spółki. Zatem dobór odpowiedniej metody wyceny wynika z tego, jaki jest cel wyceny oraz jakie są jej najistotniejsze elementy budujące wartość rynkową. W inny sposób należy podejść do wyceny spółki produkcyjnej, inaczej dospółki handlowej czy usługowej.
W przypadku projektów transakcyjnych zastosowanie konkretnego podejścia metodologicznego wynika ze sposobu postrzegania spółki przez potencjalnego inwestora. Dla strony sprzedającej ważne jest to, aby uwypuklić w wycenie te elementy, które mogą wpłynąć na atrakcyjność dla potencjalnego nabywcy. Dla strony nabywającej decydujące są te argumenty, które budują dla niego wartość rynkową istanowią uzasadnienie biznesowe stojące u podstaw decyzji o przeprowadzeniu transakcji.
Każda z metod wyceny wychodzi z innych podstaw spojrzenia na wartość spółki. Wycena spółki metodą majątkową – np. skorygowanych aktywów netto (SAN) - opracowywana jest na podstawie sprawozdania finansowego, sporządzonego na konkretny dzień, wg zasad ustawy o rachunkowości lub Międzynarodowych Standardów SprawozdawczościFinansowej. Wyceny SAN dokonuje się przy założeniu, iż wycena aktywów ipasywów w sprawozdaniu finansowym nie w pełni odpowiada ich wartości godziwej,w związku z czym Wykonawca koryguje wartość takich pozycji bilansowych. Ocena sprawozdania finansowego, wykorzystanego do wyceny metodą majątkową, dokonywana jest w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia wyceny zgodnie z wiedzą zawodową Doradcy, na podstawie sprawozdania finansowego oraz informacji uzyskanych od Zarządu Spółki. Zatem w przypadku metody majątkowej wynik wyceny informuje o wartościspółki z punktu widzenia posiadanego majątku oraz źródeł finansowania spółki wg stanu na konkretny dzień wyceny. Wycena majątkowa jest zatem wyceną opartą na historii i nie informuje o wartości przyszłej spółki.
W metodach dochodowych przedsiębiorstwo rozumiane jest jako podmiot gospodarczy ukierunkowany przede wszystkim na wzrost dochodów oraz wartości. Wycena metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych (DCF) określa zdolność przedsiębiorstwa do generowania dochodów (korzyści i zysków), które wynikają z połączenia umiejętności menedżerskich, wykorzystania posiadanych zasobów będących własnością firmy oraz innych dostępnych zasobów. W przypadku wycen dochodowych wartość spółki postrzegana jest z punktu widzenia przyszłości, z uwzględnieniem założeń stojących u podstaw prognoz finansowych w perspektywie minimum 5 kolejnych lat. Wycena dochodowa DCF jest powszechnie akceptowalnym podejściem do określenia wartości spółki. W wycenie tej ważna jest spójność przyjętych założeń z planamii oczekiwaniami kadry zarządzającej oraz jej właścicieli. Wartość dochodowa wskazuje na wartość spółki z punktu widzenia jej potencjału oraz przyszłości.
Metoda porównań rynkowych zakłada oszacowanie wartości przedsiębiorstwa na podstawie informacji o mnożnikach finansowych spółek giełdowych, których wartość rynkowa jest znana lub transakcji pozagiełdowych, których parametry finansowesą publicznie dostępne. Mnożniki konstruowane są w oparciu o relację wartości rynkowej spółki notowanej na rynku publicznym lub będącej przedmiotem transakcji do określonej zmiennej ekonomicznej. W przypadku metod porównawczych wycenia się wartość spółki na podstawie wybranych mnożników budujących jej wartość (opartych na EBITDA, przychodach ze sprzedaży czy też na zysk netto). Metoda porównawcza nie jest skomplikowana z punktu widzenia inżynierii finansowej, jednak ważny jest właściwy dobór podmiotów porównywalnych z punktu widzenia tych kryteriów, które przybliżają nas do realiów wycenianej spółki.
Rynek postrzega wartość spółki z perspektywy porównania do innych podmiotów działających w tej samej branży, a także z jej najistotniejszych czynników budujących wartość. Wpływ na wartość mają uwarunkowania zewnętrzne (np. popytna konkretne produkty lub towary, czy też otoczenie geopolityczne) jak iwewnętrzne (np. aktywa definiujące moce produkcyjne, którymi dysponuje,konkretna struktura finansowania, czy też umiejętność do wypracowaniaponadprzeciętnej rentowności prowadzonej działalności). W przypadku transakcjikapitałowych właściciele spółki bardzo często nie dostrzegają wszystkichczynników, które mogą być decydujące podczas negocjacji umowy sprzedaży.Rozpoczynając proces wyceny dla potrzeb transakcyjnych warto uzmysłowić stroniesprzedającej, że nie każdy z walorów, które są dla sprzedającegonajistotniejsze będą tymi, na które zwróci uwagę inwestor. Dlatego teżstosowanie wyceny majątkowej w przypadku spółki produkcyjnej z jednej stronypokaże, jaka jest wartość majątku, którym dysponuje spółka, ale nie to jestkluczowe dla inwestora, czy to finansowego, czy też branżowego. W przypadkutransakcji kapitałowych najczęściej stosuje się podejście dochodowe orazporównawcze a nie majątkowe.
Inwestorzy finansowi skoncentrowani są na zdolności spółki do budowy wartości w określonym horyzoncie czasu i realnych możliwości wyjścia z inwestycji. Inwestorzy strategiczni postrzegają te elementy, które wpłyną na realizację założeń poakwizycyjnych. Zatem wartość spółki jest zwykle inna dla każdej ze stron transakcji, a dopiero cena transakcyjna wskazuje na konkretny punkt, w którym każda ze stron zdecydowała się podpisać umowę inwestycyjną.
Jeśli z wymogów formalno-prawnych wynika konieczność spojrzenia na wartość spółki z punktu widzenia podejścia majątkowego wówczas może okazać się, że wynik wyceny może się istotnie różnić od wyniku wyceny w podejściu dochodowym. Przykładem może być wycena wartości spółki osobowej, z której jeden ze wspólników planuje wystąpić, wówczas zgodnie z art. 65 KSH należy opierać się na wartości majątku spółki.
W przypadku spółek, dla których posiadane aktywa trwałe determinują ich wartość rynkową podejście majątkowe do wyceny jest uzasadnione. Spółki takie dysponują najczęściej nieruchomościami, wysokiej wartości aktywami trwałymi, które są niezbędne do prowadzenia bieżącej działalności operacyjnej (zarówno środki trwałe, jak i wartości niematerialne i prawne). Jednocześnie skala prowadzonejdziałalności jak i generowane nadwyżki finansowe wypracowują relatywnie niższąwartość rynkową. Dla przykładu spółka z sektora uzdrowiskowego może być wycenianana kilka sposobów. W pierwszej kolejności warto skupić się na ujęciu majątkowyma dopiero później na ujęciu dochodowym. Są też podmioty które nie musza miećżadnych aktywów (a zatem wartość majątkowa jest niewielka), ale świadcząunikatowe usługi, które generują każdego roku wysokie nadwyżki dla jejwłaścicieli. Taka sytuacja ma miejsce w przypadku np. spółek informatycznych,których wartość opiera się na zbudowanych relacjach i kompetencjach rynkowych anie na zasobach sprzętowych jakim się posługują lub w jakiej lokalizacjiprowadzą działalność.
Kiedy pojawia się pytanie ze strony klienta, jaka jest cena usługi wyceny wartości spółki, doradca w pierwszej kolejności powinien dowiedzieć się, skąd pojawiasię potrzeba wyceny oraz jaki podmiot ma być przedmiotem wyceny. Powody są dwa, tj. czy zastosowanie konkretnych metod wyceny wynika z przesłanek formalnych czy też transakcyjnych. Poznanie wycenianej spółki z punktu widzenia jej sytuacji ekonomiczno-finansowej oraz wypracowanych wyników pozwala określić, jakie czynniki decydują o budowie jej wartości – czy jest to posiadana pozycja rynkowa czy raczej rentowność lub umiejętność wypracowania nadwyżek finansowych w przyszłości.
Każda z zastosowanych metod przynosi konkretny wynik – wskazany punktowo lub jako przedział wartości - co za tym idzie może wskazywać na inną wartość wycenianego podmiotu. Rolą doradcy w projektach wycen wartości spółek jest prawidłowa interpretacja wyników. To doradca powinien wskazać właścicielowi spółki co jest ważne dla inwestorów, co będzie decydować o jego ewentualnym zaangażowaniu w konkretny projekt inwestycyjny. Zatem w przypadku wyceny wartości spółki można uzyskać kilka z goła odmiennych wyników. Każdy wynik będzie prawidłowy ale nie każdy wskaże na potencjalną cenę transakcyjną czy też na wartość, którą uda się ostatecznie wynegocjować.
Im więcej wycen wartości spółek sporządził doradca, tym lepiej będzie mógł pomóc swojemu klientowi zastanawiającemu się ile warta jest jego spółka.
Co możemy zrobić dla Twojej firmy?
Powiedz nam czego potrzebujesz, a my dostarczymy Ci
najlepsze rozwiązanie.
